คู่แข่งข้าวไทยในมณฑลยูนนาน นอกจากจะมีข้าวคุณภาพดีจากภาคอีสานของจีนที่มีราคาถูกกว่าข้าวไทยเท่าตัว และถูกปากชาวยูนนานแล้ว (ซึ่งกล่าวไว้ในบทความคู่แข่งข้าวไทยในยูนนาน ตอนที่ 1) ยังมีข้าวท้องถิ่นของยูนนานที่กำลังได้รับการส่งเสริมอย่างจริงจังจากภาครัฐของยูนนาน และอาจจะก้าวขึ้นมาเป็นคู่แข่งทางการตลาดที่สำคัญกับหอมมะลิไทยในอนาคตเช่นกัน หากเรายังไม่ปรับตัวให้ทันต่อสถานการณ์

กรมเกษตรยูนนานทำเก๋ คัดเลือก “ข้าวท้องถิ่นที่มีชื่อเสียงที่สุด 6 ชนิดของยูนนาน” ผ่านเว็บไซต์ อนาคต...คู่แข่งข้าวไทย！

กรมเกษตรยูนนานได้จัดกิจกรรมคัดเลือก “ข้าวท้องถิ่นที่มีชื่อเสียงที่สุด 6 ชนิดของมณฑลยูนนาน” ผ่านเว็บไซต์ของกรมเกษตรมณฑลยูนนาน http://www.ynszxc.gov.cn:8888/Main.aspx โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อค้นหาข้าวคุณภาพดีของมณฑลยูนนาน ผลักดันการสร้างแบรนด์ข้าวท้องถิ่นยอดเยี่ยมของยูนนาน ส่งเสริมการผลิตข้าวคุณภาพดี และพัฒนาให้มีคุณภาพสูงและปลอดสารพิษ ยกระดับคุณภาพข้าวของยูนนานเพื่อตอบสนองความเป็นอยู่ที่ดีขึ้นของประชาชน และทำให้เกษตรกรมีรายได้เพิ่มมากขึ้น

กิจกรรมดังกล่าว จัดขึ้นตั้งแต่วันที่ 1 มิ.ย. – 27 ต.ค. 2556 โดยให้หน่วยงานต่าง ๆ และคณะบุคคล ส่งข้าวที่มีชื่อเสียงของท้องถิ่นเข้าประกวด จากนั้นคัดเลือกโดยคณะกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิจากกรมการเกษตร ผู้เชี่ยวชาญและนักวิจัยจากมหาวิทยาลัยต่าง ๆ รวมถึงการโหวตของประชาชนผ่านเว็บไซต์กรมการเกษตรยูนนาน โดยแบ่งคะแนนเป็น ผู้เชี่ยวชาญร้อยละ 70 และจากการโหวตของประชาชนร้อยละ 30 จนได้ข้าวที่ผ่านการคัดเลือกรอบแรก 9 ชนิด ได้แก่

• ข้าวสีนิลโม่เจียง (墨江紫米) จากอำเภอโม่เจียง เมืองผูเอ่อร์
• ข้าวปาเป่า (广南县八宝米) จากอำเภอกว่างหนาน เขตเหวินซาน
• ข้าวแดงหลงหลิง (龙陵红细软) อำเภอหลงหลิง เมืองเป่าซาน
• ข้าวนิ่มอั้วหลงกู่ (卧龙谷香软米) จากหมู่บ้านอั้วหลงกู่ เมืองคายหย่วน เขตหงเหอ
• ข้าวหอมเหมิงไห่ (勐海香米)อำเภอเหมิงไห่ เขตสิบสองปันนา
• ข้าวแดงนาขั้นบันไดหยวนหยาง (元阳梯田红米) จากอำเภอหยวนหยาง เขตหงเหอ
• ข้าวเจอฟ่าง (遮放贡米) จากตำบลเจอฟ่าง เมืองหมางซื่อ เขตเต๋อหง
• ข้าวจาปอนิกาที่ราบสูงฉู่สง (楚雄高原粳米 ) จากเขตฉู่สง
• ข้าวหมีเล่อฝอ (弥勒佛米) เมืองหมีเล่อ เขตหงเหอ

เกณฑ์การพิจารณาตัดสินของคณะกรรมการ จะคัดเลือกข้าวท้องถิ่นยูนนานจาก

• สถานะของข้าว – เช่น ได้รับการรับรองตราสัญลักษณ์สิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ของจีน (Geographical Indications: GI ) พื้นที่เพาะปลูกมีระบบนิเวศวิทยาที่ดี
• การเพาะปลูก – คุณภาพเมล็ดพันธุ์ ขนาดของพื้นที่เพาะปลูก ศักยภาพในการพัฒนาต่อไป
• ชื่อเสียงและการเป็นที่รู้จักของประชาชน
• ดัชนีคุณภาพ – คุณภาพข้าวเมื่อหุงเสร็จ มาตรฐานและรางวัลต่าง ๆ ที่ได้รับ
• อื่น ๆ – ได้รับการรับรองเป็นผลิตภัณฑ์สีเขียวเพื่อสิ่งแวดล้อม

ส่วนการคัดเลือกรอบสุดท้าย ให้ประชาชนโหวตผ่านเว็บไซต์ http://www.ynszxc.gov.cn ระหว่างวันที่ 18 พ.ย. – 2 ธ.ค. 2556 เพื่อคัดเลือกข้าวที่มีชื่อเสียงที่สุดของมณฑลยูนนานเพียง 6 ชนิด และผลการโหวตบนอินเตอร์เน็ตปรากฎคะแนนดังนี้ ข้าวสีนิลโม่เจียง (295,231) ข้าวปาเป่า (286,510) ข้าวแดงหลงหลิง (295,802) ข้าวนิ่มอั้วหลงกู่ (360,641) ข้าวหอมเหมิงไห่ (223,764) ข้าวแดงนาขั้นบันไดหยวนหยาง (238,830) อย่างไรก็ตาม ปัจจุบันยังต้องรอการประกาศผลอย่างเป็นทางการจากคณะกรรมการอีกรอบ

                   ลักษณะเด่นของข้าวท้องถิ่นที่มีชื่อเสียงที่สุด 6 ชนิด ของมณฑลยูนนาน

นายอู๋ ซูคัง ผอ.สถานีส่งเสริมเทคโนโลยีการเกษตรมณฑลยูนนานกล่าวว่า “ปัจจุบัน ผลผลิตข้าวของยูนนานยังมีไม่มากนัก ส่วนใหญ่นำเข้าจากต่างมณฑลค่อนข้างมาก การคัดเลือกข้าวท้องถิ่นที่มีชื่อเสียง 6 ชนิดของมณฑลยูนนาน จะทำให้ยูนนานค้นพบข้าวคุณภาพดีของมณฑล และผลักดันการสร้างแบรนด์ข้าวท้องถิ่นยอดเยี่ยมของยูนนานต่อไป” หากเป็นเช่นนี้ ข้าวท้องถิ่นยอดเยี่ยมของยูนนาน อาจกลายเป็นคู่แข่งของไทยในอนาคต

อย่างไรก็ตาม ปัจจุบัน ข้าวทั้ง 6 ชนิดยังมีข้อจำกัดอยู่มาก โดยยังมีพื้นที่เพาะปลูกไม่มากนัก และหาได้ยากตามห้างสรรพสินค้าทั่วไป ส่วนใหญ่ที่วางจำหน่ายตามห้างสรรพสินค้าในคุนหมิงมักเป็นข้าวจากทางภาคอีสานของจีน ซึ่งมาจากเฮยหลงเจียง จี๋หลิน และเหลียวหนิง มีราคาอยู่ที่กิโลกรัมละ 8-10 หยวน ส่วนข้าวท้องถิ่นยูนนานจะแพงกว่ามาก เช่น ข้าวสีนิลโม่เจียง ราคาขายปลีกอยู่ที่กิโลกรัมละ 30 – 40 หยวน ส่วนข้าวปาเป่ากิโลกรัมละประมาณ 30 หยวน แพงกว่าข้าวไทย 50% ถึงเท่าตัวเลยทีเดียว ดังนั้น ข้าวจากภาคอีสานของจีนจึงได้รับความนิยมมากกว่าข้าวของยูนนานเอง ชาวยูนนานกล่าวว่า พวกเขาชื่นชอบข้าวของยูนนาน แต่ราคาแพง กินบ้างเป็นครั้งคราวได้ หากกินทุกวัน ซื้อข้าวจากภาคอีสานกินดีกว่า

หมายเหตุ

สิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ (Geographical Indications: GI )

คือ ชื่อหรือสัญลักษณ์หรือสิ่งอื่นใดที่บอกแหล่งผลิตของสินค้า โดยสินค้านั้นจะต้องมีคุณภาพหรือคุณลักษณะพิเศษแตกต่างจากสินค้าที่ผลิตในแหล่งผลิตอื่น ผู้เป็นเจ้าของทรัพย์สินทางปัญญาประเภทนี้ จะไม่ใช่บุคคลหนึ่งบุคคลใด แต่เป็นกลุ่มชุมชนที่เป็นผู้ผลิตหรือผู้ประกอบการในพื้นที่ทางภูมิศาสตร์นั้น ๆ ที่มีสิทธิผลิตสินค้าดังกล่าวโดยใช้ชื่อแหล่งภูมิศาสตร์นั้นได้ ผู้ผลิตอื่นที่อยู่นอกแหล่งภูมิศาสตร์จะไม่สามารถผลิตสินค้าโดยใช้ชื่อแหล่งภูมิศาสตร์เดียวกันมาแข่งขันได้ ตัวอย่างสินค้าที่มีการขึ้นทะเบียนทรัพย์สินทางปัญญาเป็นสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ของไทย เช่น สับปะรดศรีราชา ส้มโอนครชัยศรี กาแฟดอยตุง มะขามหวานเพชรบูรณ์ ไวน์ที่ราบสูงภูเรือ ไข่เค็มไชยาเครื่องปั้นดินเผาบ้านเชียง ร่มบ่อสร้างเชียงใหม่ เป็นต้น

แหล่งข้อมูล

1. เว็บไซต์กรมเกษตรมณฑลยูนนาน http://www.ynszxc.gov.cn:8888/Main.aspx

2. เว็บไซต์ข่าว Yunnan Information News http://news.yninfo.com/yn/zhxw/201311/t20131127_2186696.html

จัดทำโดย

ธิดารัตน์ วนพฤกษาศิลป์ ศูนย์ข้อมูลเพื่อธุรกิจไทยในจีน ณ นครคุนหมิง

วันที่ 7 มกราคม 2557